De koepelorganisatie Airlines for Europe (A4E) heeft de ministers van Transport van de EU-lidstaten en de Europese Commissaris voor Transport opgeroepen tot onmiddellijke, gecoördineerde actie. De aanhoudende onzekerheid rond het conflict in het Midden-Oosten zet de beschikbaarheid en kosten van vliegtuigbrandstof (jet fuel) onder grote druk, wat directe gevolgen heeft voor de Europese connectiviteit. In een brief gedateerd op 14 april 2026 — de 45e dag van de crisis — benadrukt A4E de noodzaak van tijdelijke wettelijke versoepelingen om de stabiliteit in de sector te waarborgen.
A4E stelt een pakket aan maatregelen voor dat onmiddellijk moet ingaan:
- Monitoring brandstofvoorraad: het op EU-niveau in kaart brengen en bewaken van de levering van vliegtuigbrandstof.
- Aanpassing Slot-verordening: het bevestigen dat sluitingen van het luchtruim en brandstoftekorten gelden als gerechtvaardigd niet-gebruik van slots (JNUS). Bij verdere verslechtering wordt gepleit voor een tijdelijke algehele opschorting van de slotgebruikregels.
- RefuelEU en anti-tankering: een tijdelijke stop op anti-tankering verplichtingen om airlines de ruimte te geven hun brandstofvoorraad te optimaliseren en de administratieve last te beperken.
- ETS en belastingen: Het tijdelijk opschorten of aftoppen van ETS-kosten en een volledige korting op SAF-certificaten. Daarnaast wordt gepleit voor het schrappen van nationale vliegbelastingen en het verlagen van de BTW op tickets.
Toekomstbestendige brandstofvoorziening
Naast noodmaatregelen kijkt A4E naar structurele oplossingen om de Europese luchtvaart weerbaarder te maken tegen geopolitieke stress:
- Aanpassing Oil Stocks Directive: het opnemen van specifieke bepalingen voor vliegtuigbrandstof in de richtlijn voor olievoorraden, aangezien er momenteel geen garantie is op de beschikbaarheid van kerosine.
- Gezamenlijke inkoop: het opzetten van een collectief EU-inkoopmodel voor kerosine, vergelijkbaar met het gasmodel dat werd geïntroduceerd na de Russische invasie van Oekraïne.
- Raffinageverplichtingen: het invoeren van verplichtingen voor raffinaderijen om een minimumaandeel van hun productie toe te wijzen aan vliegtuigbrandstof tijdens periodes van schaarste.
A4E stelt dat deze buitengewone maatregelen essentieel zijn om de toegankelijkheid en het concurrentievermogen van de Europese luchtvaart te beschermen in deze snel veranderende situatie.
Volgende stappen
De voorstellen van A4E zullen naar verwachting worden besproken tijdens de informele videoconferentie van de ministers van Transport op 21 april 2026. Vervolgens zullen de maatregelen onderdeel uitmaken van de agenda van de informele Europese Raad op 23 en 24 april 2026.
